niedziela, 3 lipca, 2022
Strona głównaTurystykaMagia polskich miast: Przemyśl

Magia polskich miast: Przemyśl

Tysiącletnie miasto położone jak Rzym na siedmiu wzgórzach ma ponad tysiąc zabytków od romańskich, przez gotyk i barok po twierdze i bunkry z czasów Habsburgów i Wielkiej Wojny.

Ławeczka wojaka Szwejka na przemyskim rynku. Fot. Polska Travel

Przemyśl – miasto Szwejka, fortów i fajek

„Dar Przemyśla” – tak nazywał się jacht, na którym kpt Henryk Jaskuła jako pierwszy Polak opłynął samotnie świat bez zawijania do portów. Co ciekawe, żeglarz mieszka w Przemyślu, odległym od Bałtyku o 800 km. Trening na miejscu gwarantowały mistrzowi do dziś czyste wody górskiego w odcinku do Przemyśla, Sanu, rzeki granicznej z Ukrainą. Odbija się w niej wiekowy gród, wg legendy przekazanej w Kronikach Długosza założony przez Przemysława, przywódcę zachodniosłowiańskich Lędzian. Nazwa miasta może pochodzić też od czeskich Przemyślidów, którzy potem zajęli te ziemie. Przemyśl miał bujną historię. Przez cztery wieki walczyli o niego zażarcie Polacy, Węgrzy i Rusini, po czym wrócił do Rzeczpospolitej, aby w XVI w. stać się jednym z największych i najbogatszych jej miast. Austriacki zaborca wzniósł tu Twierdzę Przemyśl – jedną z najpotężniejszych w Europie – trzy kolejne oblężenia I wojny światowej pochłonęły ponad 100 tys. żołnierzy, zasługując na miano jednej z największych bitew XX w. w Europie. Odbudowane po II wojnie światowej, miasto województwa podkarpackiego znów błyszczy, zapraszając turystów.

Szlak staromiejski obowiązkowy

Najważniejsze zabytki znalazły się na przygotowanym przez Urząd Miasta 3,5-km Szlaku Staromiejskim. Niebieskie znaki rozpoczynają się na Rynku Starego Miasta. Jest pochyły jak w Sandomierzu, a zbudowany tak dlatego, żeby nie dosięgły go nurty często wylewającego Sanu. Plac otaczają renesansowe kamieniczki – najciekawszą, przy Rynek 15 zdobi sgrafittowa dekoracja, jeden z najcenniejszych przykładów manieryzmu w południowej Polsce, z tej pod nr 19 spogląda Oko Opatrzności. Dawne wnętrza mieszczańskiego domu z pełnym wyposażeniem oraz atelier fotograficzne z k. XIX w. z prawdziwą fontanną prezentuje Muzeum Historii Miasta Przemyśla pod nr 9. Pod magistratem (Rynek 1) schodzi się do Przemyskich Podziemi, których najstarsze piwnice pochodzą z czasów średniowiecza.

Przez Przemyśl przepływa rzeka San. Fot. Polska Travel

Jak dostać awans?

Na Rynku stoi Ławeczka Józefa Szwejka, bo znaczna część IV tomu jego przygód „Po przesławnym laniu” rozgrywa się właśnie w Przemyślu, zaś lokalni przewodnicy chętnie oprowadzają jego śladami. Figura bohatera powieści Haška, ubrana w mundur austrowęgierski doczekała się swoistej „instrukcji obsługi”: dotknij pagonów – masz awans w kieszeni, zetrzyj kurz z butów – nie wylecisz z pracy, chwyć za kufel – zawsze będziesz mieć pełną szklankę, pogłaszcz fajkę – zyskasz pokój w sercu, złap za nos – poznasz, kto ci przyjacielem, a kto wrogiem.

Nieopodal tryska Fontanna niedźwiadka – jest aluzją do Niedźwiedzicy w herbie Przemyśla. „Przemyskie niedźwiadki” to także tytuł filmu animowanego, wyprodukowanego na zlecenie wydziału promocji miasta, nazwa drużyny koszykarskiej Hensfort Przemyśl i jednej z miejskich kapel podwórkowych.

Niebieski szlak prowadzi dalej poprzez Wzgórze Zamkowe. Odkryte przez archeologów fragmenty rotundy i palatium z czasów Chrobrego sąsiadują z Zamkiem Królewskim, założonym przez Kazimierza Wielkiego, a przebudowanym za Zygmunta Starego. Ma tu siedzibę teatr Fredreum, najdłużej działający w Europie teatr amatorski. Wzgórze Zamkowe mieści też Archikatedrę rzymskokatolicką, 1000-letnią „matkę przemyskich świątyń” z gotycką, alabastrową figurką Matki Bożej Jackowej, uratowanej z tatarskiej pożogi i słynącą cudami oraz bezcennymi nagrobkami, w tym rodziny Fredrów. Tuż obok znajduje się 71-m Wieża Katedralna, jeden z symboli miasta i świetny punkt widokowy.

Wybrzeże Marszałka Piłsudskiego w Przemyślu. Fot. Polska Travel

Czas na twierdzę

Przez ścieżkę przyrodniczo-edukacyjną „Modraszkowe Wzgórza” niebieski szlak prowadzi wprost do części wewnętrznego pierścienia fortyfikacji stałych Twierdzy Przemyśl. Składały się na nią trzy pierścienie, w tym zewnętrzny o długości 45 km. Na początku I wojny na terenie twierdzy stacjonowało 130 tys. żołnierzy, trzymano 14, 5 tys. koni, ponad tysiąc dział i 4 tys. wozów taboru. Większość fortyfikacji wraz z zapleczem jak koszary wojskowe, dawny szpital wojskowy, siedziby sztabów przetrwała do dziś. Całość wkomponowana jest malowniczo w podkarpackie wzgórza. Po obiektach Twierdzy Przemyśl prowadzą dwie Forteczne Trasy Rowerowe – północna i południowa.

Trzy drewniane krzyże wieńczą szczyt kolejnej atrakcji niebieskiego szlaku, Wzgórza Trzech Krzyży. W czasie PRL zbierała się tu przemyska opozycja. Podobno w czasach przedpiastowskich tu właśnie znajdował się gród.

Na niebieskim szlaku stoją też tajemniczy Kopiec Tatarski, kryjący ponoć szczątki poległego w walce chana, fragmenty murów miejskich oraz Wieża Zegarowa z unikatowym Muzeum Dzwonów i Fajek.

Warto odwiedzić Przemyśl podczas kulturalnych wydarzeń: ”Przemyskiej Wiosny Fredrowskiej”, ”Święta fajek” czy ”Manewrów Szwejkowskich w Twierdzy Przemyśl”.

Dowiedz się więcej na portalu turystycznym Przemyśla.

www.polska.travel/pl

spot_img

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Najpopularniejsze

Ostatnio dodane

- Advertisment -