Od połowy sierpnia do połowy września Polonia w Connecticut będzie świętować dożynki. Tegoroczne festiwale odbędą się w Stamford, Bridgeport, New Britain i Bristol. To wydarzenia, które łączą tradycyjny obrzęd dziękczynienia za plony z muzyką, polską kuchnią, rodzinnym festynem i prezentacją polonijnego dorobku.
Dożynki wyrosły z dawnej tradycji rolniczej, ale w środowiskach polonijnych od dawna mają znacznie szersze znaczenie. Są okazją do przypomnienia obrzędów i zwyczajów wyniesionych z Polski, do wspólnego spotkania kilku pokoleń, a jednocześnie do pokazania polskiej kultury osobom, które na co dzień mają z nią niewielki kontakt.
W Connecticut Polonia kultywuje tę tradycję od dziesięcioleci. Zmieniają się organizatorzy, programy i formuła poszczególnych wydarzeń, ale pozostają ich najbardziej charakterystyczne elementy: dziękczynna msza św., dożynkowy chleb, wieńce, stroje ludowe, polska muzyka, taniec i kuchnia. W ostatnich latach coraz wyraźniej dołącza do nich także festiwalowy charakter wydarzeń, dzięki któremu dożynki trafiają do znacznie szerszej publiczności.
Żywa tradycja
Dla starszego pokolenia dożynki często są przypomnieniem zwyczajów znanych jeszcze z Polski. Dla dzieci i młodzieży wychowanych już w Stanach Zjednoczonych mogą być natomiast jedną z niewielu okazji, by zobaczyć te tradycje nie w książce czy na ekranie, ale jako część żywego wydarzenia.
Udział młodych ludzi ma przy tym szczególne znaczenie. Występy szkół polonijnych, harcerzy czy zespołów folklorystycznych nie są wyłącznie punktem programu artystycznego. To sposób przekazywania języka, muzyki, tańca i obyczajów kolejnemu pokoleniu. Bez tego dożynki z czasem mogłyby stać się jedynie wspomnieniem dawnej tradycji. Dzięki zaangażowaniu młodszych uczestników pozostają wydarzeniem, które nadal ma swoich wykonawców, organizatorów i odbiorców.
Promocja Polonii
Dożynkowe festiwale mają również znaczenie poza samym środowiskiem polonijnym. Odbywają się w amerykańskich miastach, są otwarte dla mieszkańców różnych narodowości i często przyciągają osoby, które wcześniej nie miały bliższego kontaktu z polską kulturą.
To jedna z najbardziej naturalnych form promocji Polonii. Goście poznają polską kuchnię, muzykę i folklor, ale jednocześnie widzą dobrze zorganizowaną, aktywną społeczność, która potrafi zachować własną tożsamość i dzielić się nią z otoczeniem. Tego rodzaju obecność ma znaczenie szczególnie tam, gdzie kolejne pokolenia Polaków coraz mocniej funkcjonują już w amerykańskiej rzeczywistości.
Okazja do obecności
Dożynki połączone z festiwalem są także miejscem promocji polonijnej przedsiębiorczości. Stoiska lokalnych firm, usługodawców, organizacji i sprzedawców pozwalają dotrzeć jednocześnie do setek potencjalnych klientów. Dla małych biznesów, które często opierają działalność na lokalnych kontaktach i rekomendacjach, takie wydarzenia są okazją nie tylko do sprzedaży, ale przede wszystkim do zaprezentowania swojej działalności i usług oraz do nawiązania nowych relacji.
W ten sposób tradycyjne święto plonów zyskuje jeszcze jeden wymiar. Obok kultury i religii pojawia się współczesne życie Polonii – jej szkoły, organizacje, restauracje, sklepy, firmy usługowe i inicjatywy społeczne.
Stamford – 15-16 sierpnia
Pierwsze z tegorocznych dożynek odbędą się 15 i 16 sierpnia w parafii Holy Name of Jesus w Stamford. Jak co roku wydarzenie zaplanowane jest na dwa dni, a organizatorzy podkreślają, że dożynki od lat należą do ważnych punktów życia parafii.
W sobotni wieczór odbędzie się dyskoteka, która co roku przyciąga liczne grono młodszej Polonii. W niedzielę odprawiona zostanie uroczysta msza św., po której na placu koło świątyni kontynuowany będzie program artystyczny.
Dożynki w Stamford są przykładem wydarzenia, w którym religijne znaczenie święta łączy się z rodzinnym, festiwalowym charakterem. Parafia wskazuje również, że dochód z tegorocznej imprezy zostanie przeznaczony na konieczne prace konserwacyjne i remontowe zabytkowego kościoła.
To dodatkowo pokazuje, jaką rolę pełnią podobne festiwale. Poza podtrzymywaniem polskiej tradycji stają się konkretnym wsparciem dla instytucji, wokół których przez wiele lat rozwijało się życie lokalnej Polonii.
Bridgeport – 23 sierpnia
Kolejnym przystankiem na dożynkowej mapie Connecticut będzie Bridgeport, gdzie święto plonów odbędzie się w niedzielę, 23 sierpnia, w parafii św. Michała Archanioła przy 310 Pulaski Street. O godz. 11:30 rozpocznie się uroczysta msza św. z procesją dożynkową, a od godz. 1 po południu zaplanowano rodzinny piknik w Ogrodzie Maryjnym.
W programie znajdą się m.in. wystawa płodów rolnych, kwiatów i ziół, konkursy, rozgrywki sportowe dla młodzieży, atrakcje dla dzieci oraz muzyka DJ-a Daniela Zeta. Nie zabraknie także jedzenia przygotowanego specjalnie na festyn.
Bridgeport zachowuje więc wyraźny religijny charakter dożynek, jednocześnie rozwijając je jako wydarzenie rodzinne. Procesja i msza św. pozostają centralnym elementem święta, ale dalsza część dnia służy już przede wszystkim wspólnemu spotkaniu.
New Britain – 29-30 sierpnia
Szczególne miejsce na tegorocznej mapie zajmuje New Britain, gdzie dożynki mają ponad 40-letnią tradycję i należą do najbardziej rozpoznawalnych polonijnych wydarzeń w tej części Connecticut.
W tym roku odbędą się po raz kolejny, tym razem aż przez dwa dni – w sobotę i niedzielę, 29 i 30 sierpnia, na Polance Sokołów, czyli Falcon’s Field w New Britain.
W programie dożynek tradycyjnie ważne miejsce zajmują msza św., dożynkowe symbole oraz występy folklorystyczne. Organizatorzy wskazują również na udział młodzieży ze szkoły polskiej i harcerstwa, polskie stoiska, rozrywkę oraz kuchnię serwowaną podczas festiwalu.
Organizatorzy tegorocznych dożynki w New Britain zapowiadają bogaty i różnorodny program artystyczny. Na scenie mają pojawić się wykonawcy z Connecticut, a także goście z Polski, Chicago, Massachusetts i Nowego Jorku. Publiczność usłyszy zarówno muzykę rozrywkową, jak i występy chórów, a do polskiej tradycji nawiążą zespoły pieśni i tańca „Słowianie” i „Polanie”. W programie znajdą się również prezentacje grupy artystycznej Szkoły Języka Polskiego z New Britain, Teatru Piosenki „Małej Polski” oraz studia „Volta Dance”. Na scenie wystąpią ponadto m.in. Kaspi Band, Artur Kropiwnicki „Kroppa”, Tomek Popławski, Monika Krajewska, Voy Anuszkiewicz, zespół „Scythe rock”, „Allegro”, Piotr Olejniczak i Tomasz Halat.
W New Britain szczególnie dobrze widać, jak dożynki mogą łączyć kilka funkcji jednocześnie. Z jednej strony przypominają o polskim dziedzictwie i tradycji święta plonów. Z drugiej – przyciągają całe rodziny i tworzą przestrzeń dla młodego pokolenia. Z trzeciej – są miejscem, w którym mogą zaprezentować się polonijne organizacje, sprzedawcy i przedsiębiorcy.
Dwudniowa formuła daje na to jeszcze więcej możliwości. Pozwala rozbudować część artystyczną i gastronomiczną, a jednocześnie zwiększa szanse na dotarcie do gości spoza samego środowiska polonijnego.
Bristol – 12-13 września
Tegoroczny sezon dożynkowy w Connecticut będzie kontynuowany we wrześniu. Dożynki przy parafii św. Stanisława Kostki w Bristol odbędą się 12 i 13 września. W sobotę festiwal potrwa od godz. 12 do 8 wieczorem, a w niedzielę od południa do godz. 5:30 po południu.
Parafia przy 510 West Street organizuje dożynki każdego roku jako dwudniowe jesienne święto, którego ważną częścią pozostają polska kuchnia, muzyka, taniec, zakupy i wspólne spotkanie. Tegorocznemu festiwalowi ponownie towarzyszyć będzie również kilkudniowa wyprzedaż „tag sale”.
Bristol zamknie tym samym serię czterech dużych polonijnych wydarzeń, które od połowy sierpnia do połowy września będą przypominały o jednej z najbardziej charakterystycznych polskich tradycji.
Wspólne święto
Dzisiejsze dożynki na emigracji nie są już oczywiście świętem rolniczym w takim znaczeniu, jakie miały przed laty na polskiej wsi. Pozostała jednak ich podstawowa idea – wdzięczność za to, co udało się osiągnąć i potrzeba wspólnego świętowania.
Dla Polonii dochodzi do tego jeszcze jeden element: troska o zachowanie ciągłości. Tradycja może przetrwać tylko wtedy, gdy kolejne pokolenie będzie chciało ją poznać i uzna ją za część własnej historii. Dlatego obecność dzieci i młodzieży na dożynkach jest równie ważna jak wieńce, stroje czy polskie potrawy.
A gdy do tego tradycyjnego święta dołącza otwarty festiwal, korzysta na tym całe środowisko. Polonia może pokazać swoją kulturę amerykańskim sąsiadom, lokalne organizacje zdobywają nowych odbiorców, a polonijni przedsiębiorcy mają możliwość zaprezentowania swoich usług i produktów.
Dożynki pozostają więc tradycją, ale są też bardzo współczesną prezentacją tego, jak dziś wygląda polskie życie w Connecticut.
WEM
